Miyomlar, rahimde ortaya çıkan ve çoğunlukla iyi huylu olan kitlelerdir. Kadınların üreme sağlığını etkileyebilen bu kitleler, bazı durumlarda belirti vermezken, bazı hastalarda adet düzensizliği, kasık ağrısı, kısırlık ve idrar sorunlarına yol açabilir.
Miyom Nedir?
Miyomlar, rahimde meydana gelen iyi huylu (kanser olmayan) tümörlerdir. Genellikle belirti vermezler ancak büyüdüklerinde ağrılı adet dönemleri, düzensiz kanamalar ve hatta kısırlığa yol açabilirler.
Miyomlar farklı boyutlarda olabilir. Bazıları birkaç milimetre iken, bazıları bir portakal büyüklüğüne kadar ulaşabilir. Menopoz sonrası genellikle küçülürler, ancak bazı vakalarda büyümeye devam edebilirler. Rahim içi, rahim duvarı veya dış yüzeyinde oluşabilirler ve bulundukları yere göre farklı semptomlara neden olabilirler.
Miyom Neden Oluşur?
Miyomların kesin nedeni bilinmemekle birlikte, bazı faktörlerin miyom oluşumunu tetiklediği düşünülmektedir:
Hormonal Dengesizlikler: Östrojen ve progesteron hormonlarının yüksek olması miyomların büyümesine neden olabilir.
Genetik Yatkınlık: Aile geçmişinde miyom öyküsü olan kadınlarda daha sık görülür.
Aşırı Kilo ve Obezite: Yağ dokusu östrojen üretimini artırarak miyom gelişme riskini artırabilir.
Doğum Yapmamış Olmak: Hiç doğum yapmamış kadınlarda miyom görülme ihtimali daha yüksektir.
Erken Yaşta Adet Görme: Ergenlik döneminde erken adet gören kadınlarda miyom riski daha fazladır.
Miyom Belirtileri Nelerdir?
Miyomlar her zaman belirti vermez, ancak büyüklükleri ve rahimde bulundukları yere göre bazı semptomlara yol açabilirler.
- Ağrılı ve yoğun adet kanamaları
- Adet düzensizlikleri
- Cinsel ilişki sırasında ağrı
- Sık idrara çıkma veya idrar kaçırma (Miyom mesaneye baskı yapıyorsa)
- Kabızlık (Bağırsaklara baskı yapıyorsa)
- Karın ve kasık bölgesinde ağrı ve şişlik
- Kansızlık (Yoğun kanamaya bağlı olarak)
- Kısırlık veya düşük yapma riski
Miyom Nasıl Teşhis Edilir?
Miyom Nasıl Teşhis Edilir?
Miyomlar genellikle rutin jinekolojik muayene sırasında tespit edilir. Kesin teşhis için aşağıdaki yöntemler kullanılır.
Ultrason: Rahimdeki miyomların büyüklüğünü ve yerini belirlemek için kullanılır.
MR (Manyetik Rezonans): Miyomların detaylı görüntülenmesini sağlar.
Rahim Filmi (HSG): Miyomların tüplerin tıkanmasına neden olup olmadığını gösterir.
Biyopsi: Miyomların kanserli olup olmadığını belirlemek için yapılabilir (çok nadir durumlarda gereklidir).
Miyom Tedavisi Nasıl Yapılır?
Miyomların tedavisi hastanın yaşına, miyomun büyüklüğüne, belirtilerine ve çocuk sahibi olma planlarına göre değişir.
Belirti Vermeyen Küçük Miyomlar: Takip edilir ve büyüme olup olmadığı izlenir.
Yoğun Kanama ve Ağrı Yapan Miyomlar: İlaç tedavisi, hormon terapisi veya cerrahi müdahale gerekebilir.
Gebeliği Engelleyen Miyomlar: Laparoskopik miyomektomi (kapalı ameliyat) veya histeroskopik miyomektomi ile alınabilir.
Miyom Tedavisinde Kullanılan Yöntemler:
- İlaç Tedavisi: Hormon düzenleyici ilaçlar miyomların küçülmesine yardımcı olabilir. Doğum kontrol hapları aşırı kanamayı kontrol altına alabilir. Hormonlu spiraller, kanama miktarını azaltabilir.
- Laparoskopik Miyomektomi (Kapalı Ameliyat): Küçük kesilerle yapılan cerrahi yöntemdir. Miyomlar alınırken rahim korunur. Çocuk sahibi olmak isteyen hastalar için uygundur.
- Histeroskopik Miyomektomi: Rahim içindeki miyomların vajinal yolla çıkarıldığı ameliyatsız yöntemdir. Miyomun rahim içine baskı yapmasını engellemek için uygulanır.
- Rahmin Alınması (Histerektomi): Çok büyük miyomlar veya şiddetli semptomları olan hastalar için uygundur. Rahim alındığında miyomlar tekrar oluşmaz. Çocuk sahibi olmayı düşünmeyen kadınlar için düşünülebilir.
- Embolizasyon Yöntemi: Miyomu besleyen damarlar kapatılır ve miyomun küçülmesi sağlanır. Ameliyatsız bir yöntemdir ve genellikle doğum yapmış hastalarda tercih edilir.
Miyom Tedavi Edilmezse Ne Olur?
Tedavi edilmeyen miyomlar zaman içinde büyüyerek kadın sağlığını ciddi şekilde tehdit edebilir.
- Adet kanamalarında düzensizlik ve yoğunluk artabilir.
- Rahme baskı yaparak kısırlık riskini artırabilir.
- İdrar yollarına ve bağırsaklara baskı yaparak sık idrara çıkma, kabızlık gibi sorunlara neden olabilir.
- Gebelikte düşük yapma ve erken doğum riskini artırabilir.
Miyomların zamanında teşhis edilmesi ve uygun tedavi ile kontrol altına alınması hastalığın ilerlemesini önler ve kadının yaşam kalitesini artırır.
Miyomlar Tehlikeli Midir?
Miyomlar çoğunlukla zararsızdır ve kötü huylu tümöre dönüşme riski oldukça nadirdir. Ancak bazı durumlarda sağlık açısından ciddi sorunlara yol açabilirler.
Miyomlar Ne Zaman Tehlikeli Olur?
- Hızla büyüyen miyomlar rahmin yapısını bozarak kısırlık riskini artırabilir.
- Aşırı kanamalara yol açarak kansızlık (anemi) riski oluşturabilir.
- İdrar yollarına veya bağırsaklara baskı yaparak sık idrara çıkma ve kabızlık gibi sorunlara neden olabilir.
- Gebelik sırasında miyomlar düşük yapma veya erken doğum riskini artırabilir.
Eğer miyomlar şiddetli adet sancıları, yoğun kanama, cinsel ilişki sırasında ağrı veya hamile kalamama gibi sorunlara neden oluyorsa, mutlaka bir kadın doğum uzmanına başvurulmalıdır.